Veiruskita í kúm

11.05.2010 Fréttir - Fréttir

  Veiruskita í kúm hefur komið upp á nokkrum bæjum á Austurlandi og Norðurlandi á síðustu vikum. Í því sambandi er minnt á rannsóknarverkefni á vegum MAST og Tilraunastöðvarinnar á Keldum sem miðar að því að varpa ljósi á faraldsfræði veikinnar og hvaða veira veldur henni. Til að sú rannsókn skili sem bestum árangri er mikilvægt að fá upplýsingar um þróun sjúkdómsins frá sem flestum búum. Þeir bændur sem hafa lent í að fá veikina í fjósið hjá sér eru beðnir að fylla út eyðublað sem er að finna á vinstri væng þessarar síðu, undir Eyðublöð - Búfé.
 
Annar hluti rannsóknarinnar lýtur að því að finna orsök veikinnar og byggist á að sýni séu tekin á nokkrum búum sem veikin kemur upp á. Fyrstu sýnin þarf að taka þegar veikin er í upphafsfasa eða hámarki og þess vegna er mikilvægt að þeir sem hafa áhuga á að taka þátt í rannsókninni hafi samband, strax og veikin kemur upp, við Auði Lilju Arnþórsdóttur sóttvarnadýralækni MAST í síma 5304800, Eggert Gunnarson eða Vilhjálm Svansson á Keldum í síma 5855100.


Veiruskita er mjög smitandi en ekki er vitað með vissu um hvaða veiru er að ræða. Þegar hún berst í fjós smitast flestar kýr sem ekki hafa smitast áður. Sjaldgæft er að kýr drepist vegna sjúkdómsins en afleiðingar hans geta verið alvarlegar og langvarandi þar sem sjúkdómurinn veikir ónæmiskerfi kúnna þannig að þær verða viðkvæmari fyrir öðrum sjúkdómum, m.a. júgurbólgu og öðrum bakteríusýkingum. Kýr sem veikjast falla verulega í nyt á meðan þær eru veikar og komast sjaldan í fulla nyt aftur á yfirstandandi mjaltaskeiði og sjúkdómurinn hefur einnig neikvæð áhrif á frjósemi þeirra.

Einkenni veiruskitu svipar til einkenna sjúkdóms sem er vel þekktur erlendis og kallast “winter dysenteri”.  Sá sjúkdómur smitast með saur og slími frá nösum. Smit berst mjög auðveldlega með fólki, dýrum og ýmsum hlutum, s.s. múlum, fatnaði, tækjum, bifreiðum o.s.frv. Oftast smitast allir næmir gripir á búinu á nokkrum dögum og sjúkdómurinn gengur yfir á einni til tveimur vikum.

Mikilvægt er að bændur hugi vel að smitvörnum á sínum búum. Mikilvægast er að draga eins og mögulegt er úr umgengni utanaðkomandi fólks um búið og flutningi gripa og tækja milli búa. Þeir sem fara inn í gripahús ættu að nota hlífðarfatnað og stígvél búsins. Tæki sem notuð eru á búinu þarf að þrífa og sótthreinsa eins og kostur er, áður en þau eru notuð á öðrum búum.

Vinsamlega látið héraðsdýralækna vita ef vart verður við einkenni veiruskitu, því mikilvægt er að þeir hafi yfirsýn yfir útbreiðslu sjúkdómsins.

Ítarefni



Til baka