Íblönduð matvæli eru matvæli sem bætiefnum hefur verið bætt í við framleiðslu. Bætiefni eru vítamín, steinefni, lífsnauðsynlegar amínó- eða fitusýrur sbr. 4. gr. laga nr. 93/1995 um matvæli.

Nýjar reglur

Á Íslandi hefur íblöndun vítamína, steinefna, amínósýru og fitusýru í matvæli fram til þessa verið háð leyfisveitingu frá Umhverfisstofnun (matvælasvið Umhverfisstofnunar heyrir nú undir Matvælastofnun), samkvæmt 3. gr. reglugerðar nr. 526/2006 um íblöndun bætiefna í matvæli. Matvæli sem falla undir aðrar sérreglugerðir, s.s. reglugerðir um fæðubótarefni, barnamat eða megrunarfæði, hafa þó verið undanþegin.

    Sjá reglugerðir um íblöndun bætiefna

Hinn 26. september 2007 tók gildi ný reglugerð nr. 855/2007 um breytingu á reglugerð nr. 526/2006 um íblöndun bætiefna í matvæli. Með gildistöku nýrrar reglugerðar er ekki lengur um leyfisveitingu að ræða heldur tilkynningarskyldu.

Tilkynningarskylda

Samkvæmt 1. gr. nýrrar reglugerðar um íblöndun bætiefna í matvæli skulu matvælaframleiðendur og –innflytjendur tilkynna markaðssetningu slíkra matvæla til Matvælastofnunar. Auk þess skulu þeir afhenda sýnishorn af merkimiða vörunnar.

Merkingar á íblönduðum matvælum

Öll matvæli sem falla undir reglugerðina skal merkja með næringargildi. Merkingin skal vera í samræmi við reglugerð um merkingu næringargildis matvæla, nr. 410/2009. Miða skal við heildarmagn bætiefna í vörunni þegar íblöndun á sér stað.

Leyfileg vítamín og steinefni í matvælum

Samkvæmt 2. gr. reglugerðar nr. 855/2007 er eingöngu heimilt að blanda í matvæli eða markaðsetja vörur með þeim bætiefnum sem koma fram í töflu 1 og í því formi sem tilgreint er í töflu 2. Hér má finna lista yfir heiti og form ýmissa bætiefna; listi á íslensku

Hámarksmagn vítamína og steinefna

Matvælastofnun mun gefa út leiðbeiningar um ásættanlegt hámarksmagn vítamína og steinefna í matvælum. Í umfjöllun um ásættanlegt hámarksmagn styðst Matvælastofnun við álit vísindanefnda Matvælaöryggisstofnunar Evrópu (EFSA, European Food Safety Authority) um efri mörk hættulausrar neyslu bætiefnanna.

Eyðublað

Matvælastofnun hefur útbúið sérstakt eyðublað á íslensku og ensku sem tilkynnandi getur fyllt út og sent undirritað til stofnunarinnar. Mikilvægt er að fylla út alla reitina.

Leiðbeiningar við útfyllingu tilkynningaeyðublaðsins

Fylla skal út eitt tilkynningareyðublað fyrir hverja vörutegund. Þetta er þó ekki nauðsynlegt ef um mismunandi bragðtegundir er að ræða sem að öllu öðru leyti eru eins.

Nauðsynlegt er að bæði almennt heiti og form þeirra bætiefna sem blandað hefur verið í matvæli komi fram á eyðublaðinu (sjá lið 2 á eyðublaðinu). Hér má finna dæmi um útfyllt tilkynningaeyðublað.

Meðferð tilkynninga

Matvælastofnun staðfestir móttöku tilkynningar þegar hún berst og lætur vita ef upplýsingar vantar.

Komi fram rökstuddur grunur um að vara, sem reglugerð þessi nær til, sé hættuleg heilsu manna er heimilt að takmarka eða banna framleiðslu, innflutning og sölu á viðkomandi vöru sbr. 28. og 29. gr. laga um matvæli, nr. 93/1995. Í slíkum tilvikum getur stofnunin leitað álits hjá stofnunum eða sérfræðingum sem hafa þekkingu á málinu.

Bráðabirgðaákvæði

Samkvæmt 3. gr. reglugerðar nr. 855/2007 skulu matvælaframleiðendur og –innflytjendur tilkynna um vörur sem þegar eru á markaði innan árs frá gildistöku reglugerðarinnar, þ.e. fyrir 26. september 2008. Þeim er einnig heimilt að selja vörur sem ekki samræmast ákvæðum reglugerðar þessarar og voru settar á markað fyrir 26. september 2007 svo lengi sem þær hafa geymsluþol, þó ekki lengur en til 31. desember 2009. 

Innflytjendur og framleiðendur þurfa að kynna sér vel gildandi reglugerðir áður en markaðssetning matvara hefst á íslenskum markaði.

Eftirlit

Eftirlit á markaði er í höndum Heilbrigðiseftirlits sveitarfélaga undir yfirumsjón Matvælastofnunar.